Λίγο-πολύ τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αγρότες παγκοσμίως από την τρέχουσα κρίση είναι κοινά. Σε χώρες με στρεβλό μοντέλο ανάπτυξης, όπως η Ελλάδα, δηλαδή με μικρές εκμεταλλεύσεις, χαμηλή τεχνολογική διείσδυση και γηρασμένο εργατικό δυναμικό, τα προβλήματα είναι προφανώς μεγαλύτερα. Για να έχουμε μια τάξη μεγέθους, στις ΗΠΑ, όπου οι αυξήσεις στα εφόδια και στα καύσιμα δεν είναι μεγαλύτερες από αυτές της Ελλάδας, οι αγρότες μιλούν για τη χειρότερη κρίση στον κλάδο τους από τη δεκαετία του 1980.

Η ραγδαία αύξηση του κόστους για την αγορά λιπασμάτων και ντίζελ τους τελευταίους έξι μήνες έχει προκαλέσει μια ζημιά που, σύμφωνα με την Αμερικανική Ομοσπονδία Αγροτών, μπορεί να φτάσει στα 31 δισ. δολ. φέτος και σε άλλα 32 δισ. το 2027.

Οι παραγωγοί καλαμποκιού υπολογίζεται ότι θα χάσουν μόνο φέτος περίπου 131 δολάρια/στρέμμα και οι συνάδελφοί τους της σόγιας 80 δολάρια/ στρέμμα. Το μέσο κόστος για το ντίζελ έχει εκτοξευθεί στα 5,45 δολάρια το γαλόνι (3,785 λίτρα) σε εθνικό επίπεδο, σε σύγκριση με τα 3,81 δολάρια πριν από τον πόλεμο. Οι τόκοι των δανείων, το εργατικό κόστος και η τιμή των εργατικών μηχανημάτων έχουν επίσης αυξηθεί στις ΗΠΑ.

Πιστεύει κανείς ότι υπάρχει έστω και ένας από τους συντελεστές του κόστους παραγωγής του αγρότη από την Αϊόβα που δεν επιβαρύνει και με το παραπάνω τον Ελληνα συνάδελφό του από τη Θεσσαλία; Τα τελευταία στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής δείχνουν ότι οι δύο βασικές εστίες πίεσης για τον Ελληνα αγρότη είναι ακριβώς οι ίδιες με του Αμερικανού. Τα λιπάσματα «σέρνουν τον χορό», των οποίων οι τιμές αυξάνονται με ετήσιο ρυθμό 11,2% και ακολουθεί η ενέργεια/λιπαντικά με +8,3%.

Η μεγάλη διαφορά είναι ότι στις ΗΠΑ ήδη προεξοφλείται μια αύξηση των τιμών καταναλωτή, για παράδειγμα στις τιμές του καλαμποκιού κατά 20%. Δηλαδή, η αύξηση του κόστους περνάει στις τιμές που πληρώνουν οι καταναλωτές. Στην Ελλάδα συμβαίνει περίπου το ίδιο· πληρώνουμε ακριβότερα τα προϊόντα στις πόλεις, μόνο που το όφελος δεν εισπράττεται από τους αγρότες. Οι τιμές αγροτικών εκροών Ιουνίου, δηλαδή οι τιμές πώλησης των προϊόντων τους, έχουν μειωθεί σε ετήσια βάση κατά 6,4%.

Οι ΗΠΑ διαθέτουν τεράστιες εκτάσεις, πολύ μεγαλύτερη παραγωγικότητα, φθηνότερη ενέργεια, καλύτερη πρόσβαση σε χρηματοδότηση και μια γιγαντιαία αγορά. Και όμως, οι αγρότες εκεί λένε ότι δεν βγαίνουν. Τι να πουν και οι Ελληνες συνάδελφοί τους.

Τελευταία στις καθαρά αγροτικές περιοχές των ΗΠΑ ακούγεται όλο και πιο συχνά μια φράση που ταιριάζει γάντι και στους Ελληνες αγρότες. «Οι αγρότες αγοράζουν σε τιμές λιανικής και πουλάνε σε τιμές χονδρικής».

Οι Αμερικανοί αγρότες λένε ότι δεν βγαίνουν. Τι να πουν και οι Ελληνες συνάδελφοί τους.

*Άρθρο του Νίκου Φιλιππίδη από την Καθημερινή